Δευτέρα, 17 Μαρτίου 2014

Το φασισμό βαθιά κατάλαβέ τον. Δεν θα πεθάνει μόνος, τσάκισέ τον. [1]




Τσαριτσάνη, 12 Μαρτίου 1943. 

«Είναι η ώρα 2 μετά το μεσημέρι. Οι κάτοικοι της Τσαριτσάνης, είναι σκόρπιοι στα χωράφια και στις δουλειές τους. Κανενός όμως δεν το ‘βαζε ο νους πως η ημέρα αυτή θα γινόταν η μεγάλη «αποφράδα» για τη μικρή πολιτεία. Σε κάποια στιγμή απ’ το δρόμο πρόβαλε ένα μαύρο κινούμενο σημάδι. Το σημάδι αυτό έγινε σιγά-σιγά μία ίλη ιταλικού ιππικού. Και σε λίγο γύρω απ’ τη μικρή κωμόπολη είχε στηθεί απ’ τα ανατολικά, ένας κλοιός από πεζούς και ιππείς Ιταλούς που άρχισαν να πυροβολούν όσους απ’ τους κατοίκους προσπαθούσαν να σωθούν φεύγοντας. Τέσσερις κάτοικοι πέφτουν κάτω απ’ τις σφαίρες νεκροί, και άλλοι τόσοι τρυπιούνται με τις λόγχες απ’ τους ιππείς που τους κυνηγούν.
Την ίδια στιγμή, μια άλλη φάλαγγα μελανοχίτωνες και «λεγεωνάριοι» του προδότη Διαμάντη απ’ την Ελασσόνα κυκλώνουν την πόλη απ’ τα δυτικά. Απ’ το στόμα του Ιταλού διοικητή δίδεται η διαταγή: FOCO! Οι κάτοικοι από μια ενστικτώδη παρόρμηση προσπαθούν να σωθούν με κάθε μέσο. Άλλοι δραπετεύουν απ’ το «μπλόκο» άλλοι κρύβονται κι άλλοι στέκουν όπου βρέθηκαν περιμένοντας το μοιραίο. Οι καμπάνες χτυπούν δαιμονισμένα και οι φλόγες και οι καπνοί ζώνουν τώρα την πόλη. Στην πλατεία, ο φασίστας φρούραρχος Βάλι, μιλάει προς τους συγκεντρωμένους κατοίκους και τον αντιπρόεδρο της κοινότητας. – Πες σ’ ολόκληρο τον πληθυσμό να συγκεντρωθεί στην πλατεία, γιατί θέλω να τους μιλήσω. Να μη φοβηθεί κανείς. Σαν δίνω το λόγο μου ότι ουδείς πρόκειται να πάθει το παραμικρό.
Η διαβεβαίωση μεταδίδεται αστραπιαία από στόμα σε στόμα, οι κρυμμένοι και οι διστακτικοί πέφτουν στην παγίδα. Όλος ο πληθυσμός άντρες, γυναίκες, παιδιά έχει συγκεντρωθεί στην πλατεία. Ένας Τσαριτσανιώτης που προσπάθησε να διαφύγει μέσα απ’ το «μπλόκο», ο Γιάννης Σαπουνάς, πιάνεται και οδηγείται στον τόπο της συγκέντρωσης. Ένας έφιππος Ιταλός τον φέρνει μπροστά στον Βάλι, ο οποίος τον αφήνει για μία στιγμή ελεύθερο, μα μετανιώνει αμέσως και διατάζει έναν λοχία, ο οποίος τον εκτελεί επί τόπου. Με νέα διαταγή ξεχωρίζουν τους συγκεντρωμένους στα δύο. Τις γυναίκες και τα παιδιά τα οδηγούν έξω από την πόλη και οι άντρες και οι νέοι μένουν στον τόπο των μαρτυρίων. Όταν αλλόφρονα τα γυναικόπαιδα έφτασαν στα τελευταία σπίτια, οι φλόγες έζωναν την πόλη απ’ τις τέσσερις πλευρές.
Στο διάστημα αυτό στην πλατεία της φλεγόμενης πόλης εξελίσσεται η αλλόκοτη σκηνή της σφαγής του ανδρικού πληθυσμού. Μπροστά απ’ τη γραμμή των κρατημένων ανδρών οι Ιταλοί στρατιώτες στήνουν τα πολυβόλα τους και διατάσσονται να πάρουν θέση σκοποβολής. Δεν εξαιρέθηκε κανείς. Περνούν μερικά αγωνιώδη δευτερόλεπτα. Και ξαφνικά ακούγεται το κροτάλισμα των πολυβόλων. Κάτω απ’ τις συνεχείς ριπές σωριάζονται κάτω τα σώματα των Τσαριτσανιωτών.
Αβρανάς Α., Αποστόλου Θ., Βαθράκης Γ,. Βαθράκης Π., Βαθράκης Ι., Βουλγαρούλης Λ., Βουλγαρούλης Η., Βίτκος Ν., Βίτκος Α., Δραγοτογιάννης Α., Ζάχος Ε., Κουτσαπάγος Φ., Κόκκινος Α., Λιόντας Σ., Μπαζακογιάννης Ν. ιερεύς, Μητσιούλης Θ., Ντέτσιος Ι., Νικολόπουλος Ζ., Ξυνός Δ., Παπαδημητρίου Δ., Παπαιωάννου Χ., Πέτσας Χ., Παπασάνδας Ε., Ρούσης Β., Ράμμος Β., Σπανός Α. ιερεύς, Σαπουνάς Ι., Σαπουνάς Β., Σίμος Η., Σίμος Α., Σίμος Κ., Σαΐνης Στ., Τσιούτσικας Μ., Τσιλιχέλης Α., Τσιμπόλης Ν., Τενεκετζής Ι., Χονδροθύμιος Σ., Ψαρράς Α., Ψαρράς Η.
Αλλά δεν σταμάτησε εδώ σ’ αυτή τη σφαγή η τραγωδία.
Η άνανδρη δολοφονία των 40 κατοίκων, συμπληρώνεται με τη γενική διαρπαγή και λεηλασία με την πυρπόληση της πόλης. Και τον Αύγουστο οι Γερμανοί ολοκληρώνοντας την καταστροφή τους σκότωσαν άλλους 7 κατοίκους [ Ευαγγέλου Α., Κακαδιάρης Γ., Καραγκιόζης, Μαντζώκας Α., Μπάμπαλης, Τσιάρδης Στ., Τσιούτσικας Κ. ] και πυρπόλησαν και τα υπόλοιπα σπίτια». [2]


Τσαριτσάνη, 16 Μαρτίου 2014. 

71 χρόνια μετά το ολοκαύτωμα οι κάτοικοι της μαρτυρικής Τσαριτσάνης δεν ξεχνούν. Αποτίνουν φόρο τιμής στα θύματα του φασισμού, δείχνοντας το δρόμο αντιμετώπισης των υμνητών του Χίτλερ, που διαχρονικά αποτελούν το μακρύ χέρι του συστήματος.

 

Πέρσι αρνήθηκαν την παρουσία των νεοναζιστών της Χρυσής Αυγής στον τόπο τους δηλώνοντας ότι “είναι ανεπιθύμητοι στην Τσαριτσάνη και ότι δεν είναι δυνατόν να επιτραπεί η κατάθεση στεφανιού από τους συνεχιστές αυτών που ευθύνονται για το ολοκαύτωμα πριν από 70 χρόνια”. Πριν λίγες μέρες, οι κάτοικοι της μαρτυρικής κωμόπολης απέτρεψαν κλιμάκιο της νεοναζιστικής οργάνωσης Χρυσή Αυγή, με επικεφαλής τον Η. Κασιδιάρη, να επισκεφτεί εκ νέου τον τόπο τους.







Οι Κ.Ο. Λάρισας και Μαγνησίας απέτισαν φόρο τιμής στα θύματα του ολοκαυτώματος καταθέτοντας λουλούδια και υψώνοντας ψηλά τη γροθιά όπως αρμόζει στους αγωνιστές.
Χαρακτηριστική φιγούρα, ο υπέργηρος αγωνιστής που συγκίνησε με το λόγο του ενάντια στο φασισμό και το ναζισμό, ενάντια στη Χρυσή Αυγή, επισημαίνοντας ότι όποιος ξεχνάει την ιστορία του, είναι καταδικασμένος να την ξαναζήσει. 







Παραπομπές:
[1] http://youtu.be/C1sVJT5X-EA
Ο Φασισμός - 1978 // Στίχοι: Φώντας Λάδης //Μουσική: Θάνος Μικρούτσικος //Πρώτη εκτέλεση: Μαρία Δημητριάδη
[2] Ελευθερία (Λάρισας) Κυριακή, 13 Μαρτίου 2011// Η σφαγή και η πυρπόληση της Τσαριτσάνης  (12 Μάρτη του 1943)// Απόσπασμα